Parkinson en ergotherapie

De ziekte van Parkinson is een chronische aandoening die gepaard gaat met toenemende beperkingen. Daardoor ontstaan er op termijn problemen in het dagelijks handelen. Dit kan komen door bijvoorbeeld problemen in het bewegen, traagheid, vermoeidheid, verminderde flexibiliteit, vergeetachtigheid, depressieve klachten, of moeite hebben om twee dingen tegelijk te doen.

De behandeling van de ergotherapeut kan zich afhankelijk van de problemen die de cliënt ervaart, richten op:

  • Activiteiten op een andere manier uitvoeren, bijvoorbeeld een maaltijd bereiden in een andere volgorde waardoor er niet meer twee taken tegelijk gedaan hoeven te worden.
  • Leren omgaan met blokkades. Omgevingsfactoren (o.a. drempels en nauwe doorgangen), maar ook stress en vermoeidheid, kunnen  bewegingen blokkeren. De ergotherapeut bekijkt hoe blokkades doorbroken kunnen worden, bijvoorbeeld door een ruimte anders in te richten, door iemand te laten tellen tijdens een bepaalde handeling of door de handeling in stappen op te delen zodat de uitvoering makkelijker gaat.
  • De  energieverdeling. Door de ziekte kan iemand zo vermoeid raken dat dit zijn/haar leven ernstig beïnvloedt. De ergotherapeut bekijkt samen met de cliënt hoe de activiteiten over de dag en week verdeeld zijn.
  • De activiteit anders leren uitvoeren met een aanpassing, een hulpmiddel of hulp van anderen. Er bestaan veel hulpmiddelen en voorzieningen voor mensen met de ziekte van Parkinson. Cliënten vinden het vaak moeilijk zelf te bedenken waar ze het meest baat bij hebben. Een goed advies van de ergotherapeut kan helpen om een weloverwogen keuze te maken.

De ergotherapeut kan de cliënt begeleiden bij de keuze en het aanvragen van aanpassingen bij gemeente en zorgverzekeraar.

Ook de partner of andere naaste van de cliënt kan bij de ergotherapeut terecht met vragen over bijvoorbeeld:

  • De ondersteuning of begeleiding die  de cliënt nodig heeft.
  • Het weer oppakken van gezamenlijke activiteiten.
  • Het verbeteren van de balans tussen de zorgactiviteiten en eigen activiteiten.

Karin Metz neemt deel aan het multidisciplinaire netwerk ParkinsonNet Alkmaar en ziet veel mensen met de ziekte van Parkinson.

ParkinsonNet heeft een filmpje uitgegeven over ergotherapie bij de ziekte van Parkinson: https://www.youtube.com/watch?v=BzPE77NrEbk

 

Praktijkvoorbeeld

Mw. Z.  ervaart  als gevolg van de ziekte van Parkinson problemen bij de volgende activiteiten:

  • Zich verplaatsen in- en buitenshuis: mw. heeft twee rollators, een type ‘serveerwagen’ voor binnen en een rollator voor buiten.  Mw. geeft aan dat beide  rollators bij haar wegrijden en zij om deze reden nauwelijks nog  buiten loopt omdat zij zich niet veilig voelt. De paslengte is kort en mw. loopt sloffend. Bij het starten met lopen en bij het nemen van nauwe doorgangen heeft mw. last van freezing (voeten ‘plakken’ vast aan de vloer).
  • Het communiceren gaat moeizamer: de articulatie is verminderd, de stem is zachter en mw. geeft aan dat het formuleren soms moeizamer gaat.
  • Het in en uit bed komen gaat moeizaam: dhr. moet zijn vrouw regelmatig helpen om ’s nachts uit bed te komen.
  • Het zitten op de eetkamerstoel: mw. zit op een eetkamerstoel zonder armleggers en helt daarbij over naar rechts. Om dit tegen te gaan tijdens het eten zit mw. haaks op de tafel en neemt met haar rechterarm steun op de tafel, het bord staat op de serveerwagen voor haar. Ook het verschuiven van de stoel kost mw. moeite.

Mw. woont samen met haar man in een gelijkvloerse woning op de begane grond.

N.a.v. de hierboven beschreven problemen zijn door de ergotherapeut de volgende adviezen gegeven en/of acties ondernomen:

  • Er is een parkinsonrollator uitgeprobeerd met een sleeprem en laserlicht. Door de sleepremmen blijft de rollator dichter bij mw.  Het laserlicht helpt mw. bij het starten met lopen als mw. last heeft van freezing. Mw. geeft aan dat deze rollator haar meer steun geeft dan haar eigen rollator waardoor zij zich ook veiliger voelt. De parkinsonrollator is toegekend door de zorgverzekeraar. Mw. doet nu weer zelf haar boodschappen in het winkelcentrum.
  • Om het freezen in huis tegen te gaan is er geadviseerd de meubels anders te plaatsen om de doorgangen te verruimen.
  • Om het spreken te verbeteren is logopedie geadviseerd. Door de therapie is de spraak over het algemeen verbeterd, mw. geef aan het nog wel lastig te vinden de techniek consequent  toe te passen.
  • Bij het bed is een bedbeugel en glijlaken uitgeprobeerd. Mw. heeft beide hulpmiddelen aangeschaft omdat deze het haar gemakkelijker maken om  in en uit bed te draaien en opstaan vanaf de rand van het bed. De hulp van haar man is nu ’s nachts niet meer nodig.
    website 2015 (55)
  • Om een betere zithouding aan tafel te hebben is een trippelstoel geadviseerd. Door de wieltjes onder de stoel kan mw. de stoel zelf naar en van de tafel rijden. De stoel kan op de rem gezet worden waardoor de stoel niet weg kan rijden bij het opstaan. Door de steunname op de armleggers heeft mw. een betere zithouding. Deze stoel heeft mw. zelf aangeschaft.

< terug naar Thuis in balans